Hava harekâtlarında artık tek büyük bomba yerine, aynı uçuşta birden fazla hedefi vurabilen küçük ve hassas mühimmatlar tercih ediliyor. ASELSAN'ın bu ihtiyaca yönelik geliştirdiği ürün ailesi TOLUN. Peki TOLUN nedir, hangi sürümleri var?
TOLUN nedir?
TOLUN, ASELSAN tarafından geliştirilen 250 libre (yaklaşık 113 kilogram) sınıfı güdümlü "tam atım" mühimmat ailesi. Tam atım ifadesi, mühimmatın mevcut bir bombaya takılan güdüm kiti olmadığını; gövdesi, harp başlığı ve güdüm sistemiyle bir bütün olarak tasarlandığını anlatıyor. Açılır kanatları sayesinde bırakıldıktan sonra süzülerek uzun mesafedeki hedefe ulaşabiliyor.
Tek uçuşta çok hedef
TOLUN'u öne çıkaran özellik, SADAK-4T adlı çoklu taşıma salanıyla birlikte kullanılması. Bu salan, uçağın tek bir istasyonuna birden fazla mühimmat takılmasını sağlıyor. Böylece bir hava aracı tek sortide çok sayıda hedefe aynı anda angaje olabiliyor; sorti sayısı ve harekât maliyeti düşüyor. Mühimmat, kanat altında ya da uçağın dahili silah bölmesinde taşınabiliyor.
TOLUN P: Sığınak delici
Ailenin en çok konuşulan üyesi TOLUN P. Özel delici burun yapısı ve yüksek kinetik enerjisiyle tahkim edilmiş yer altı sığınakları, komuta merkezleri ve korunaklı hangarlar için geliştirildi. ASELSAN'ın açıklamasına göre mühimmat 1 metre kalınlığındaki güçlendirilmiş betonu delebiliyor. Elektronik tapası pilot tarafından kokpitten programlanabiliyor.
Şirket, Ağustos 2026'da Bayraktar AKINCI'dan yapılan atış testinin görüntülerini paylaştı; testte TOLUN P hedefi tam isabetle vurdu.
TOLUN ailesinin diğer üyeleri
• TOLUN L: Lazer arayıcı başlıklı sürüm. Uçuşun son aşamasında hedeften yansıyan lazere kilitleniyor; sabit ve hareketli hedeflere karşı kullanılıyor.
• TOLUN IIR: Kızılötesi görüntüleyici arayıcı başlıklı sürüm.
• TOLUN F: Tam atım güdümlü mühimmat.
• TOLUN EW: Harp başlığı yerine elektronik harp faydalı yükü taşıyan sürüm.
• TOLUN S: Karadan, yani satıhtan atılan sürüm.
Karıştırmaya karşı dayanıklı
Günümüzde güdümlü mühimmatların en büyük sorunu uydu konumlama sinyallerinin karıştırılması. ASELSAN'ın verilerine göre TOLUN, GPS aldatmasına karşı dayanıklı yazılıma sahip; isteğe bağlı olarak karıştırmaya dayanıklı anten de takılabiliyor. Mühimmat gece ve gündüz kullanılabiliyor.
SAHA 2026'da sergilendi
ASELSAN, Mayıs 2026'daki SAHA fuarında TOLUN'un üç farklı sürümünü ilk kez sergiledi. Hedefin lazerle işaretlenmesinde ise şirketin elektro-optik sistemleri devreye giriyor; ayrıntılar ASELFLIR 600 nedir haberimizde.
ASELSAN'ın tüm üretim alanları için ASELSAN hangi ürünleri üretiyor, şirket hakkında genel bilgi için ASELSAN nedir haberlerimize bakabilirsiniz.
İlgili Haberler
ASELFLIR 600 Nedir? İHA'ların Gözü Olan Elektro-Optik Kamera Sisteminin Özellikleri
ASELSAN Hangi Ürünleri Üretiyor? Radardan Hava Savunmaya Öne Çıkan Sistemler
ASELSAN Nedir, Ne İş Yapar? Türkiye'nin Savunma Elektroniği Devi Hakkında Bilinmesi Gerekenler
Görsel: ASELSAN
